രൂക്ഷമായി കൊണ്ടിരിക്കുന്ന അന്തരീക്ഷ മലീനീകരണം കണ്ടെത്തി തടയുന്നതിന്റെ ഭാഗമായുള്ള നടപടികള്‍ക്ക് കേന്ദ്രം ഇരട്ടി വേഗമാണ് നല്കുന്നത്. രാജ്യത്ത് പെട്ടെന്ന് അന്തരീക്ഷം മലിനമായികൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഡെല്‍ഹിയിലും പൂനെയിലുമൊക്കെ കാലാകാലങ്ങളില്‍ നിരവധി പരിഷ്‌കാരങ്ങള്‍ കൊണ്ടു വന്നു കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. എന്നാലിപ്പോള്‍ ഒറ്റയടിക്ക് കേന്ദ്രം ഡിസല്‍ വാഹനങ്ങളെ പൂര്‍ണ്ണമായും നിരോധിക്കാനുള്ള തയ്യാറെടുപ്പിലാണെന്ന വിവരങ്ങളാണ ്പുറത്തു വരുന്നത്. 2025 മുതല്‍ 2027 വരെയുള്ള കാലഘട്ടത്തില്‍ പൂര്‍ണ്ണമായും ഡീസല്‍ വാഹനങ്ങള്‍ നിരത്തില്‍ നിന്നു ഒഴിവാക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം. അതിനായുള്ള ചുവടുവെയ്പുകള്‍ ഡെല്‍ഹിയില്‍ 2020 ല്‍ തന്നെ ആരംഭിച്ചിരുന്നതുമാണ്.

അന്തരീക്ഷ മലിനീകരണം തടയുന്നതിനായി 2027-ഓടെ ഡീസലില്‍ പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്ന നാലുചക്ര വാഹനങ്ങള്‍ നിരോധിക്കണമെന്ന് നിര്‍ദേശിക്കുന്ന റിപ്പോര്‍ട്ട് കഴിഞ്ഞ ദിവസം എനര്‍ജി ട്രാന്‍സിഷന്‍ കമ്മിറ്റി കേന്ദ്ര പെട്രോളിയം മന്ത്രാലയത്തിന് മുന്നില്‍ സമര്‍പ്പിച്ചിരുന്നു. മുന്‍ പെട്രോളിയം സെക്രട്ടറി തരുണ്‍ കപൂര്‍ അധ്യക്ഷനായ ഉപദേശക സമിതിയുടെ റിപ്പോര്‍ട്ടിലായിരുന്നു ഇക്കാര്യം നിര്‍ദേശിച്ചിരുന്നത്. എന്നാല്‍, ഇത് സംബന്ധിച്ച തീരുമാനം എടുത്തിട്ടില്ലെന്നാണ് കേന്ദ്ര സര്‍ക്കാര്‍ പറയുന്നത്.എനര്‍ജി ട്രാന്‍സിഷന്‍ കമ്മിറ്റി സമര്‍പ്പിച്ച റിപ്പോര്‍ട്ട് നിരവധി മന്ത്രാലയങ്ങളുമായും സംസ്ഥാന സര്‍ക്കാരുകള്‍ പോലെ വിവിധ പങ്കാളികളുമായും ബന്ധപ്പെട്ട നടപ്പിലാക്കേണ്ട ഒന്നാണ്. ഇത് സംബന്ധിച്ച് വകുപ്പുകള്‍ തമ്മിലോ മറ്റ് മേഖലകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടോ ചര്‍ച്ചകള്‍ നടത്തിക്കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഈ റിപ്പോര്‍ട്ടില്‍  തീരുമാനം സ്വീകരിക്കുന്ന കാര്യത്തില്‍ വലിയ കാലതാമസമുണ്ടാകില്ലെന്നാണ് പെട്രോളിയം ആന്‍ഡ് നാച്വറല്‍ ഗ്യാസ് മന്ത്രാലയം അറിയിച്ചിരിക്കുന്നത്.

നിലവിലെ സാഹചര്യത്തില്‍ ഇന്ത്യയിലെ ഇന്ധന ഉപയോഗത്തിന്റെ 40 ശതമാനവും ഡീസലാണെന്നാണ് റിപ്പോര്‍ട്ട്. ട്രാന്‍സ്പോര്‍ട്ടേഷന്‍ മേഖലയില്‍ 80 ശതമാനവും ഡീസലാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. എന്നാല്‍, മലിനീകരണ മുക്തമായ ഗതാഗത സംവിധാനത്തിനായി യാത്ര വാഹനങ്ങളും ചരക്ക് വാഹനങ്ങളും സി.എന്‍.ജി, എല്‍.എന്‍.ജി. പോലുള്ള ഇന്ധനങ്ങളിലേക്കും ഇലക്ട്രിക് കരുത്തിലേക്കും മാറണമെന്നാണ് കഴിഞ്ഞ ദിവസം പുറത്തുവിട്ട റിപ്പോര്‍ട്ടില്‍ നിര്‍ദേശിച്ചിരിക്കുന്നത്. നിലവില്‍ 6.2 ശതമാനം സി.എന്‍.ജി. വാഹനങ്ങള്‍ മാത്രമാണ് ഇന്ത്യയിലുള്ളത്. 2030-ഓടെ ഇത് 15 ശതമാനമാക്കി ഉയര്‍ത്തുകയാണ് ലക്ഷ്യം. അതിനാല്‍ രണ്ടുമാസം ഉപയോഗിക്കാനുള്ള സി.എന്‍.ജി. നേരത്തേ സംഭരിച്ചുവെക്കാനുള്ള സംവിധാനങ്ങള്‍ ഒരുക്കാനുള്ള പദ്ധതികള്‍ സര്‍ക്കാര്‍ ഒരുക്കണമെന്നും നിര്‍ദേശമുണ്ട്. സമിതിയുടെ നിര്‍ദേശങ്ങള്‍ നടപ്പാക്കാന്‍ പെട്രോളിയം മന്ത്രാലയം കേന്ദ്ര മന്ത്രിസഭയുടെ അനുമതി തേടുമോ എന്ന കാര്യത്തില്‍ വ്യക്തതയില്ല.

പത്ത് ലക്ഷത്തിലധികം ജനസംഖ്യയുള്ള നഗരങ്ങളിലാണ് ഡീസല്‍ ഇന്ധനമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന നാലുചക്ര വാഹനങ്ങള്‍ നിരോധിക്കണമെന്ന നിര്‍ദേശം ഉയര്‍ത്തിയിരിക്കുന്നത്. ഇതിനായി നാല് വര്‍ഷമാണ് സമയം അനുവദിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇത്തരം നഗരങ്ങളില്‍ ഡീസലിന് പകരമായ ഇലക്ട്രിക്, സി.എന്‍.ജി. വാഹനങ്ങള്‍ ഉപയോഗിക്കാനാണ് റിപ്പോര്‍ട്ടില്‍ നിര്‍ദേശിച്ചിരിക്കുന്നത്. 2024 മുതല്‍ ഡീസല്‍ ബസുകള്‍ അനുവദിക്കരുതെന്നതും റിപ്പോര്‍ട്ടില്‍ ശ്രദ്ധേയമായ നിര്‍ദേശമാണ്.

മലിനീകരണം കുറയ്ക്കുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി പത്ത് വര്‍ഷത്തിലധികം പഴക്കമുള്ള ഡീസല്‍ വാഹനങ്ങള്‍ ഡി-രജിസ്റ്റര്‍ ചെയ്യണമെന്ന് 2020 ല്‍ സര്‍ക്കാര്‍ ഉത്തരവിറക്കിയിരുന്നു. ഇതിന്റെ ഭാഗമായി രാജ്യതലസ്ഥാനത്ത് ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം ഡീസല്‍ വാഹനങ്ങളുടെ കാലാവധി അവസാനിക്കുമെന്നാണ് ഡല്‍ഹി ട്രാന്‍സ്പോര്‍ട്ട് മന്ത്രാലയം പറഞ്ഞിരുന്നത്. ഡീസല്‍ വാഹനങ്ങള്‍ക്ക് പുറമെ, 15 വര്‍ഷം പഴക്കമുള്ള പെട്രോള്‍ വാഹനങ്ങളും ഡി-രജിസ്റ്റര്‍ ചെയ്യണമെന്ന് നിര്‍ദ്ദേശമുണ്ടായി.

അന്തരീക്ഷ മലിനീകരണം ഉയരുന്നത് കണക്കിലെടുത്ത് 2016-ലാണ് ഡീസല്‍ വാഹനങ്ങളുടെ രജിസ്ട്രേഷന്‍ കാലാവധി 15 വര്‍ഷത്തില്‍ നിന്ന് 10 വര്‍ഷമായി ചുരുക്കാന്‍ ഡല്‍ഹി ഗതാഗത വകുപ്പ് നിയമം പാസാക്കിയത്. അതേസമയം, പെട്രോള്‍ എന്‍ജിന്‍ വാഹനങ്ങള്‍ 15 വര്‍ഷം ഉപയോഗിക്കാമെന്നും നിര്‍ദേശം നല്‍കിയിരുന്നു. ഡീസല്‍ വാഹനങ്ങളുടെ ആയുസ് 10 വര്‍ഷമായി ചുരുക്കുന്നതിന് അന്ന് ഗതാഗത നിയമത്തില്‍ ഭേദഗതിയും വരുത്തിയിരുന്നതായാണ് റിപ്പോര്‍ട്ട്.

ഡല്‍ഹിയിലെ പൊതുഗതാഗത വാഹനങ്ങളിലെ മൂന്നിലൊന്നും ഡീസല്‍ വാഹനങ്ങളാണ്. ഇതില്‍ പ്രകൃതി സൗഹാര്‍ദ വാഹനങ്ങള്‍ എത്തിക്കാനുള്ള നീക്കങ്ങള്‍ പുരോഗമിക്കുകയാണ്. വാഹനങ്ങളുടെ ആയുസ് കൂടുന്നതിന് അനുസരിച്ച് മലിനീകരണവും വര്‍ധിക്കാനിടയുണ്ട്. 10 വര്‍ഷത്തിലധികം പ്രായമുള്ള വാഹനങ്ങള്‍ ഇലക്ട്രിക്കിലേറ്റ് മാറ്റിയാല്‍ പ്രവര്‍ത്തനാനുമതി നല്‍കുമെന്നും, ഇതിനായുള്ള കമ്പനികളെ സര്‍ക്കാര്‍ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുമെന്നുമാണ് പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുള്ളത്.കാശ്മീര്‍, രാജസ്ഥാന്‍ മേഖലകളില്‍ കണ്ടെത്തിയ ലിഥിയം നിക്ഷേപം ഇന്ത്യയുടെ പരിസ്ഥിത സൗഹൃദ വാഹന നിര്‍മ്മാണത്തിന് വലിയ പ്രതീക്ഷയാണ് ന്‌ലകിയിരിക്കുന്നത്.