തലസ്ഥാനനഗരത്തിനു കൗതുകമായി വർഷങ്ങൾ പഴക്കമുള്ള തുരങ്കം. ഇതിനുള്ളിൽ നഗരത്തിലേക്കു വെള്ളമെത്തുന്ന ടണൽ. വെള്ളയമ്പലം ജലഭവനിൽനിന്ന് ആരംഭിച്ച് മ്യൂസിയം–വെള്ളയമ്പലം റോഡിനടിയിലൂടെയാണു തുരങ്കം കടന്നുപോകുന്നത്. നഗരത്തിലേക്കു വെള്ളമെത്തുന്ന അരുവിക്കര ഡാമിലേക്കുള്ള പെപ്പിന്റെ ഭാഗമാണിത്.

1928ൽ രാജകുടുംബവും ബ്രിട്ടിഷ് വൈസ്രോയിയും ഉൾപ്പെടെ ചേർന്നാണ് ഇതു നിർമിച്ചത്. സുർക്കി മിശ്രിതത്തിലാണു നിർമാണം. 170 മീറ്ററാണ് നീളം. നിർമിതിക്ക് 100 വർഷത്തോളം പഴക്കമുണ്ട്. ഇപ്പോഴും ഇതിലൂടെ വെള്ളം എത്തിക്കുന്നുവെന്നതാണു പ്രത്യേകത. രാപകൽ തിരക്കേറിയ മ്യൂസിയം വെള്ളയമ്പലം റോഡിനടിയിലൂടെയാണ് തുരങ്കം കടന്നുപോകുന്നത്.

ഇതിനകത്തു നിന്നാൽ വാഹനങ്ങളുടെ ശബ്ദമോ ബഹളമോ കേൾക്കാൻ കഴിയില്ല. ആയിരത്തോളം കുടുംബങ്ങൾക്കു വെള്ളം എത്തിക്കാനാണ് ഇതു നിർമിച്ചത്. റോഡിനടിയിലൂടെയുള്ള പൈപ്പ് ലെനിൽ ഗുരുത്വാകർഷണതത്വം ഉപയോഗിച്ചാണു വെള്ളം എത്തിക്കുന്നത്. വെള്ളയമ്പലം വാട്ടർ വർക്സും അരുവിക്കര ഡാമും തമ്മിൽ 22 മീറ്റർ ഉയര വ്യത്യാസമുണ്ട്. ഈ തത്വം അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് വെള്ളം ഒഴുകിയെത്തുന്നത്. മറ്റിടങ്ങളിൽ ഈ തുരങ്കസംവിധാനമില്ലാതെ റോഡിനടിയിലൂടെയാണ് പൈപ്പ്‌ലൈൻ കടന്നുപോകുന്നത്. വർഷങ്ങൾ പഴക്കമുള്ളതാണെങ്കിലും കേടുപാടുകളില്ലാതെ നിൽക്കുന്നത് എൻജിനീയറിങ് വൈവിധ്യത്തിന്റെ വലിയ മികവാണ്.

• 1933 ഡിസംബർ 13-നാണ് ഈ തുരങ്കത്തിലൂടെയുള്ള കുടിവെള്ള പദ്ധതി വൈസ്രോയി വെല്ലിംഗ്ടൺ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തത്. നിർമ്മാണം തുടങ്ങുമ്പോൾ റാണി സേതു ലക്ഷ്മി ഭായിയും പൂർത്തിയാകുമ്പോൾ ശ്രീ ചിത്തിര തിരുനാൾ ബാലരാമവർമ്മയുമായിരുന്നു തിരുവിതാംകൂറിലെ ഭരണാധികാരികൾ.
• പ്രത്യേകതകൾ: അരുവിക്കരയിൽ നിന്ന് നഗരത്തിലേക്ക് കുടിവെള്ളമെത്തിക്കുന്ന ഭീമാകാരമായ പൈപ്പുകൾ ഈ തുരങ്കത്തിലൂടെയാണ് കടന്നുപോകുന്നത്. മോട്ടോറുകളുടെ സഹായമില്ലാതെ ഗുരുത്വാകർഷണം (Gravity) മാത്രം ഉപയോഗിച്ചാണ് 19 കിലോമീറ്റർ അകലെയുള്ള അരുവിക്കരയിൽ നിന്ന് ഇവിടെ വെള്ളം എത്തുന്നത്.

• നിർമ്മിതി: പൂർണ്ണമായും സുർക്കി മിശ്രിതത്തിലാണ് ഇത് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇതിൽ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്ന കാസ്റ്റ് അയൺ പൈപ്പുകൾ ബ്രിട്ടനിൽ നിന്ന് കപ്പൽ മാർഗ്ഗം എത്തിച്ചവയാണ്. മുകളിലൂടെ വാഹനങ്ങൾ വലിയ ശബ്ദത്തോടെ പോയാലും തുരങ്കത്തിനുള്ളിൽ ആ ശബ്ദം കേൾക്കാൻ കഴിയില്ലെന്നത് ഇതിന്റെ നിർമ്മാണ വൈദഗ്ധ്യം വ്യക്തമാക്കുന്നു.